: लसीकरण () प्रक्रिया सुरू असताना लस उपलब्ध नसल्याने शहरी भागात नागरिकांची ओरड होत असून ग्रामीण भागातील लसीकरण केंद्रांवर गर्दी ओसंडून वाढत आहे. परंतु, आजही लसीकरणापासून दूर राहत आहे. आदिवासी समाजामध्ये लसीकरणाबाबत असलेला गैरसमज दूर करण्यासाठी प्रशासनाला तारेवरची कसरत करावी लागत आहे. एवढेच नव्हे तर “लसीकरण आपल्या गावी” या संकल्पनेतून गावखेड्यात प्रशासनातर्फे लसीकरणाची मोहीम राबविली जात आहे. असं असतानाही अनेक आदिवासी लसीकरणापासून दूर पळत असल्याने प्रशासनाने एक शक्कल लढविली.

जवळपास १२ गावातील आदिवासी बांधव ज्यांना पुजारी अथवा वैद्य मानतात आणि वर्षभर ज्यांच्याकडून उपचार घेतात त्याच पुजारीला लस टोचण्यात आली. याचा सकारात्मक परिणाम झाला आणि लगेच संपूर्ण गाव लसीकरणासाठी समोर आलं आहे. हा प्रकार मुलचेरा तालुक्यातील अतिदुर्गम आदिवासीबहुल अशा एका गावात घडला.

सध्या गडचिरोली जिल्ह्यात लसीकरणासाठी गावखेड्यात मोठ्या प्रमाणात जनजागृती करावी लागत आहे. आदिवासीबहुल भागात लसीकरणाची टक्केवारी खूप कमी असल्याने “लसीकरण आपल्या गावी” या संकल्पनेतून स्थानिक पातळीवर काम करणारे अधिकारी आणि कर्मचारी लसीकरण शेवटच्या घटकापर्यंत घेऊन जाण्यासाठी प्रयत्न करत आहेत. मात्र, ही लस घेतल्यास आपल्याला इतर आजार जडतील, लस द्यायला घेऊन जातील आणि आपले अवयव काढून घेतील या कपोलकल्पित भीतीने या अशिक्षित समाज बांधवांच्या मनात घर केले आहे. त्यामुळे ग्रामीण आदिवासी भागात आजही लसीकरणाची टक्केवारी अत्यल्प आहे.

मुलचेरा तालुक्यात हीच परिस्थिती असल्याने गावखेड्यात वारंवार बैठका घेऊन जनजागृती करण्यात येत आहे. असे असतानाही हा समाज लसीकरणासाठी पुढे येत नसल्याने मुलचेरा तालुका प्रशासनाने आता एक वेगळाच प्रयोग करून लसीकरणाची मोहीम पूर्ण करून घेत आहे. त्यात त्यांना यश मिळत असल्याचेही दिसून येत आहे.

मुलचेरा तालुक्यातील देवदा ग्रामपंचायत अंतर्गत समाविष्ट अतिदुर्गम, आदिवासीबहुल आणि नक्षलग्रस्त मोरखंडी या गावात केसरी नेवलु तेलामी या नावाची एक वेगळीच ओळख आहे. तालुक्यातील जवळपास 12 गावातील आदिवासी बांधव याच व्यक्तीच्या इशाऱ्यावर चालतात. मागील अनेक वर्षांपासून ती व्यक्ती आपल्या समाजासाठी सामाजिक आणि राजकीय क्षेत्रात काम करत असून त्यांची या भागात “पुजारी” या नावाने ओखळ आहे. आपल्या समाजातील नागरिकांसाठी ते स्वतः सामाजिक कामच नव्हे तर, वैद्य म्हणूनही काम करतात. ते या भागातील आदिवासी बांधवामध्ये लोकप्रिय असून त्यांना लोकांनी ग्रामपंचायतीचे सदस्य म्हणून बिनविरोध निवडून दिलं. एवढेच नव्हे तर ते सध्या देवदा ग्रामपंचायतीचे सरपंच सुद्धा आहेत. मात्र,या भागात अंधश्रद्धा असून लसीकरणबाबत खूपच गैरसमज असल्याने प्रशासनाला अनेक प्रयत्नानंतरही अपयश आले.

करोनाला रोखण्यासाठी लसीकरणाशिवाय दुसरा पर्याय नसल्याने प्रशासनसुद्धा प्रत्येक गावात 45 वर्षावरील सर्व नागरिकांना 100 टक्के लसीकरण करण्याची मोहीम राबवत आहे. मात्र, तालुका प्रशासनाला यश येत नसल्याने त्यांनी थेट पुजारीला लस टोचण्याचा निर्णय घेतला. 19 मे रोजी गावात बैठक घेऊन त्या पुजारीचे मन परिवर्तन करण्याचा प्रयत्न केला. अनेक प्रयत्नांनंतर त्यांनी होकार दिला. दुसऱ्या दिवशी गावात लसीकरणाचा शिबिर राबविण्याचा कार्यक्रम जाहीर करण्यात आला. ठरल्याप्रमाणे 20 मे रोजी तालुका प्रशासन आणि वैद्यकीय अधिकाऱ्यांची चमू गावात पोहोचली.

गावात तेंदूपत्ता हंगाम सुरू असल्याने अनेक आदिवासी बांधव जंगलातच तळ ठोकून बसले होते. लसीकरणाला समोर येण्यासाठी अनेकांचा नकार होता. अशा परिस्थितीत प्रत्येक घरी भेट देऊन विविध प्रयत्न केल्यावरही आदिवासी बांधव लस घेण्यासाठी घाबरत होते. त्यासाठी गावातील पुजारी म्हणून ज्या सरपंचांची ओळख होती, त्यांनाच अगोदर लस टोचली. त्यानंतर त्यांनी आपल्या माडिया या बोली भाषेत गावकऱ्यांना समजावले आणि त्याच वेळी गावातील 45 वर्षावरील सर्व पुरुष-महिला समोर आले आणि गावात लसीकरण मोहीम पूर्ण झाली. यावेळी वाय पी लाकडे गटविकास अधिकारी मुलचेरा, साईनाथ साळवे विस्तार अधिकारी (पंचायत),एस.बी. जेट्टीवार (सचिव),आर. सी. सिंग,पी एस गादेवार डॉ वाट आणि संपूर्ण वैधकीय चमू उपस्थित होते.

‘लसीकरणाबाबत गैरसमज असल्याने आजपर्यंत कोणीही लस घेण्यासाठी तयार होत नव्हते. करोना महामारी रोखण्यासाठी मी स्वतः लस घेतल्याने सर्व गावकरी पुढे आले. आदिवासी संस्कृतीनुसार देवधर्म, जडीबुटी करतानाही अशा महामारीला रोखण्यासाठी लसीकरण महत्वाचे आहे. त्यामुळे सर्वांनीच लसीकरण करून घ्यावे,’ असं आवाहनही सरपंच केसरी नेवलु तेलामी यांनी केलं आहे.

Maharashtra News, Latest Maharashtra News in Marathi, ‎महाराष्ट्र ठळक बातम्या | Maharashtra Times

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here